Je wilt je ouders dichterbij, of juist je volwassen kind een eigen plek geven, en je oog valt op een kangoeroewoning in de tuin. Dan komt al snel de vraag: mag dat zomaar? Het korte antwoord is dat je in de meeste gevallen een vergunning nodig hebt. Anders dan bij een mantelzorgwoning, die vaak vergunningsvrij mag, kijkt de gemeente bij een kangoeroewoning streng naar het bestemmingsplan. In dit artikel lees je precies welke regels gelden en hoe je de aanvraag aanpakt.
Heb je een vergunning nodig?
In de meeste gevallen wel. Een kangoeroewoning is een tweede zelfstandige woonruimte op een perceel waar volgens het bestemmingsplan vaak maar één woning mag staan. Zodra je een extra woning toevoegt, verandert het gebruik van de grond, en daar wil de gemeente iets van vinden. Je vraagt dan een omgevingsvergunning aan.
Het grote verschil met een mantelzorgwoning zit in de reden. Bij een mantelzorgwoning is er een zorgrelatie, en daarvoor bestaat een landelijke regeling die plaatsing onder voorwaarden vergunningsvrij maakt. Een kangoeroewoning zonder zorgvraag valt daar niet onder. Wil je het verschil naast elkaar zien, lees dan kangoeroewoning of mantelzorgwoning: wat is het verschil.
Het bestemmingsplan is bepalend
Elke gemeente legt in het omgevingsplan (voorheen het bestemmingsplan) vast wat je op een stuk grond mag. Staat jouw perceel aangemerkt als woonbestemming voor één woning, dan past een tweede zelfstandige woning daar op papier niet in. De gemeente kan dan drie dingen doen.
- Meewerken via een afwijking. De gemeente verleent een omgevingsvergunning waarbij ze afwijkt van het plan. Dit gebeurt regelmatig bij inwoning of dubbele bewoning voor familie.
- Het plan wijzigen. Bij grotere ingrepen is een wijziging van het omgevingsplan nodig. Dat duurt langer en kost meer.
- Nee zeggen. Past het niet in het beleid, dan wordt de aanvraag afgewezen. Daarom loont een vooroverleg met de gemeente voordat je iets vastlegt.
Omdat gemeenten hun eigen beleid voeren, verschilt het per plaats wat mag. De ene gemeente staat een inwoonunit ruimhartig toe, de andere houdt strak vast aan één woning per kavel. Vraag het dus altijd na bij je eigen gemeente.
Wanneer mag het wel vergunningsvrij?
Alleen als je situatie eigenlijk onder mantelzorg valt. Woont er iemand die zorg nodig heeft of zorg verleent, dan mag een zelfstandige woonruimte in veel gevallen vergunningsvrij op het perceel. De voorwaarden die daarbij horen zijn ongeveer zo.
- Er is sprake van aantoonbare mantelzorg, bijvoorbeeld met een verklaring van een huisarts of wijkverpleegkundige.
- De unit hoort bij een bestaande woning en staat in de achtertuin of aan de zijkant.
- De afmetingen blijven binnen de landelijke grenzen, vaak rond de 100 m2 grondoppervlak en een bouwhoogte tot ongeveer 5 meter.
- Bij het einde van de zorgsituatie vervalt de zelfstandige woonfunctie.
Zonder die zorgrelatie is een kangoeroewoning dus niet vergunningsvrij. Dat is het punt waarop veel mensen zich vergissen.
Welke regels gelden er nog meer?
Naast de vergunning zelf spelen er nog een paar zaken mee. Dit overzicht helpt je op weg.
| Onderwerp | Waar je op let |
|---|---|
| Omgevingsvergunning | Nodig zodra je afwijkt van het omgevingsplan. Aanvragen via het Omgevingsloket. |
| Bouwtechnische eisen | De unit voldoet aan de eisen voor een woning: isolatie, ventilatie, brandveiligheid en daglicht. |
| Afmetingen en hoogte | Oppervlak en bouwhoogte binnen de gemeentelijke grenzen. Vaak telt de unit mee in het bebouwingspercentage van het perceel. |
| Afstand tot de erfgrens | Er geldt meestal een minimale afstand tot de grens met de buren. |
| Aansluitingen | Water, elektra en riool moeten netjes worden aangesloten, soms met een eigen meter. |
| Inschrijving BRP | De bewoner schrijft zich in op het adres. Een apart huisnummer is soms mogelijk, soms niet. |
Zo pak je de aanvraag aan
Een vergunningstraject voelt groot, maar met een vaste volgorde houd je overzicht.
Begin met het omgevingsplan van je gemeente, dat je online kunt inzien. Ga daarna in gesprek met de afdeling vergunningen over je plan, het liefst met een schets of situatietekening erbij. Uit dat vooroverleg blijkt vaak al of de gemeente wil meewerken. Pas als de lijnen goed staan, dien je de officiële aanvraag in via het Omgevingsloket. Na akkoord kan de unit geplaatst worden.
Prefhomes levert de kangoeroewoning kant-en-klaar, zodat je je vooral op het papierwerk hoeft te richten. Onze units voldoen aan de bouwtechnische eisen voor een volwaardige woning, wat de gesprekken met de gemeente een stuk makkelijker maakt.
Kort samengevat
Een kangoeroewoning heeft meestal een omgevingsvergunning nodig, omdat het om een tweede woning op je perceel gaat. Is er zorg in het spel, dan kan het vergunningsvrij als mantelzorgwoning. Het bestemmingsplan van je gemeente bepaalt de ruimte die er is, dus een vroeg gesprek met de gemeente scheelt later teleurstelling.
Wil je weten wat er op jouw kavel kan? Bekijk de mogelijkheden voor een prefab kangoeroewoning, of vergelijk met een mantelzorgwoning. Twijfel je over de vergunning in jouw situatie? Vraag een vrijblijvende offerte aan, dan denken we mee over de plaatsing.
